Guterres’ten Türkiye’ye ‘Rusya ile Ukrayna ortasındaki mahkum takası’ teşekkürü

Posted by

BM Güvenlik Konseyi’nde “Ukrayna’da Barış ve Güvenliğin Korunması” başlığıyla gerçekleşen toplantıda konuşan BM Genel Sekreteri Antonio Guterres Ukrayna-Rusya savaşına dair değerli açıklamalarda bulundu. Yaklaşık 7 aydır devam eden savaşta tanım edilemez acılara şahit olunduğunu belirten Guterres, “Son gelişmeler tehlikeli ve rahatsız edici. Bir vakitler düşünülemez olan nükleer çatışma fikri, bir tartışma konusu haline geldi. Bu kendi içerisinde büsbütün kabul edilemez. Nükleer silaha sahip tüm devletler, nükleer silahların kullanılmamasını ve basamaklı olarak ortadan kaldırılmasını tekrar taahhüt etmeli” dedi.

Ukrayna’da 2014 yılında başlayan iç savaşın akabinde 2015’te tek taraflı olarak bağımsızlığını ilan eden, Rusya’nın resmen tanıdığı Donetsk ve Luhansk bölgelerinin, Rusya’ya bağlanma konusunda referandum düzenleme kararı almasıyla ilgili de konuşan Guterres, “Ukrayna’nın şu anda hükümet denetimi altında bulunmayan bölgelerinde kelamda “referandum” düzenleme planlarına ait haberler beni derinden endişelendiriyor. Bir devlete ilişkin toprakların, diğer bir devlet tarafından kuvvet kullanımıyla ihlak edilmesi, BM Mukavelesi ve memleketler arası hukukun ihlalidir” açıklamasında bulundu.

Geçtiğimiz günlerde İzyum’da bulunan toplu mezarlar hakkında açıklamalarda bulunan Guterres, “İzyum’daki son gelişmeler hayli rahatsız edici. Tüm bu tezler, hesap verebilirliği sağlamak için kapsamlı bir formda soruşturulmalıdır. Mağdurlar ve aileleri adalet, tahlil ve tazminat hakkına sahiptir. Milletlerarası cürümlerde cezasızlığın sona erdirilmesi de temeldir. Buradaki durumda Memleketler arası Ceza Mahkemesi faal hesap verilebilirliği sağlamak ismine değerli bir role sahiptir. Mahkeme savcısı Ukrayna’daki durum hakkında bir soruşturma başlattı” sözlerini kullandı.

Rusya ile Ukrayna’nın daima birbirini suçladığı Zaporijya Nükleer Santrali’ndeki durumun telaş verici olduğunu da söyleyen Guterres, “Uluslararası Atom Gücü Ajansı (UAEA), tesisin ve etraftaki alanların güvenliğini sağlamak için alınacak tedbirler konusunda ilgili tüm taraflarla istişarelerde bulunuyor. UAEA’ya çalışmaları için teşekkür ediyorum. Fabrikadaki varlığı kıymetli bir caydırıcıdır. Nükleer tesislere yönelik tüm taarruzlar sona ermeli.Nükleer altyapıya yönelik rastgele bir hasar, kasıtlı olsun ya da olmasın, hem tesisin etrafındaki hem de çok uzağındaki beşerler için dehşetli sonuçlar doğurabilir. Dünya nükleer bir felaketi kaldıramaz” dedi.

Dün Ukrayna ile Rusya ortasında 250’den fazla savaş esirinin takas edildiği haberini sevindirici bir gelişme olarak nitelendiren Guterres, “Her iki tarafı da tebrik ediyorum. Bu mutabakatın sağlanmasındaki rolleri için Türkiye ve Suudi Arabistan hükümetlerine de teşekkür ediyorum. Ayrıyeten Temmuz ayında Türkiye hükümetinin de takviyesiyle, Ukrayna’nın 3 Karadeniz limanından besin ve gübre ihracatının tekrar başlamasını sağlayan kıymetli bir muahedeye varıldı. O vakitten beri, 3 kıtadaki 29 ülkeye 4,3 milyon metrik tondan fazla besin taşındı. Bu, Afganistan, Afrika Boynuzu ve Yemen halkı için muhtaçlık duyulan besin gereçlerini taşımak için Dünya Besin Programı tarafından kiralanan 3 gemiyi kapsıyor. Dördüncüsü bugün İstanbul’dan ayrıldı ve beşincisi de yolda. Karadeniz Tahıl Girişimi’nin imzalanmasından sonra, global besin fiyatları, bir yıl öncesine nazaran hala neredeyse yüzde 8 daha yüksekken keskin bir biçimde düştü. Besin sevkiyatlarının devam etmesi ve artması hayati kıymet taşıyor. BM ayrıyeten, Rusya ile amonyak dahil olmak üzere Rus besin ve gübre eserlerinin global pazarlara tam erişimi hakkında bir Mutabakat Zaptı imzaladı” açıklamasında bulundu.

ABD Dışişleri Bakanı Anthony Blinken da, BM Güvenlik Kurulu konuşmacıları ortasında yer aldı. Rusya Devlet Lideri Vladimir Putin’in savaşı bitirmeyi değil genişletmeyi seçtiğini belirten Blinken, “Sahte referandumlar yoluyla daha fazla Ukrayna bölgesini ilhak etmeye çalışmak bu türlü bir tahlili imkansız kılıyor. Lider Putin’in, dünyadaki birçok başkanın BM’de toplandığı esnada başlattığı ateşi körüklemek için bu haftayı seçmesi, BM Kontratını, Genel Kurul’u ve bu kurulu hor gördüğünü gösteriyor. Burada korumak için toplandığımız milletlerarası nizam, gözlerimizin önünde parçalanıyor. Bunun, Lider Putin’in yanına kar kalmasına müsaade veremeyiz, vermeyeceğiz” dedi.

İzyum’da bulunan toplu mezarlardaki birçok cesette azap belirtileri olduğunu da söyleyen Blinken, “Biz burada toplanırken, Ukraynalı ve milletlerarası araştırmacılar, Rus kuvvetleri tarafından 6 ay boyunca denetim edilen İzyum’daki cesetleri çıkarmaya devam ediyor. Bölgede yaklaşık 440 isimsiz mezar var. Şimdiye kadar çıkarılan cesetlerin birçoklarının, kolları kırık ve boyunlarına ip geçirilmiş. Cesetlerde bu türlü azap belirtileri olduğu bildiriliyor” tabirlerini kullandı.

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.